TYT ikizkenar ve eşkenar üçgenler konu anlatımı kapsamında eş kenarların karşısındaki açı ilişkileri, simetri ekseninin yükseklik, kenarortay ve açıortayla ilişkisi, çevre ve alan bağıntıları, kenarlara uzaklıklar ve eşkenar üçgen içindeki noktalardan kenarlara çizilen paraleller işlenecektir.
TYT geometri konularının tamamına TYT konu anlatımı arşivinden ulaşabilirsiniz.
İkizkenar Üçgen
Eş Kenarlar ve Eş Açılar
İki kenarı eşit olan üçgene ikizkenar üçgen denir. Eş kenarların birleştiği köşe tepe, karşıdaki kenar tabandır. Eş kenarların karşısındaki taban açıları birbirine eşittir. Bunun tersi de doğrudur: İki açısı eşit olan bir üçgende bu açıların karşısındaki kenarlar eşittir.

Eş Açıdan Eş Kenara Geçiş
Üçgende büyük açının karşısında büyük, eş açıların karşısında eş kenarlar bulunur. Bu nedenle yalnız kenar işaretlerinden değil, açı eşitliklerinden de ikizkenarlık sonucu çıkarılabilir. Açıların hangi kenarların karşısında olduğuna dikkat edilir.
Simetri Ekseni: Yükseklik, Kenarortay ve Açıortay
İkizkenar üçgende tepe noktasından tabana çizilen doğru parçası bu görevlerden yalnız birini taşıyorsa diğer ikisini de taşır. Yani tabana dikse tabanı iki eş parçaya böler ve tepe açısını ortalar; tabanın orta noktasına gidiyorsa aynı zamanda dik ve açıortaydır. Böylece üçgen iki eş dik üçgene ayrılır.
Çevre ve Alan Uygulamaları
Eş kenar uzunluğu a, taban b ise çevre 2a + b’dir. Tepe yüksekliği h = √(a² − b²4) ve alan b * h2 olur. Yükseklik verilmemişse tabanın yarısını kullanarak oluşan dik üçgende Pisagor uygulanır.
Tabandaki Noktadan Eş Kenarlara Uzaklık
İkizkenar üçgenin tabanı üzerindeki bir noktadan eş kenarlara indirilen dikmelerin toplamı sabittir. Bu toplam, bir taban köşesinden karşı eş kenara indirilen yüksekliğe eşittir. Özellik, toplam alanı iki küçük üçgenin alanı olarak yazmaktan doğar.
Eşkenar Üçgen
Eş Kenarlar ve 60°’lik Açılar
Üç kenarı eşit olan üçgen eşkenardır. Eş kenarların karşısındaki üç açı da eşit olduğundan her biri 60° olur. Tersine, üç açısı 60° olan bir üçgenin üç kenarı eşittir.
Yükseklik, Açıortay ve Kenarortay
Eşkenar üçgende her köşeden karşı kenara çizilen yükseklik aynı zamanda açıortay ve kenarortaydır. Kenarı a olan eşkenar üçgende oluşan 30°–60°–90° üçgeninden yükseklik h = a * √32 bulunur.
Eşkenar Üçgenin Alanı
Taban a ve yükseklik a * √32 olduğundan alan a² * √34 olur. Alan verildiğinde önce a² bulunur; çevre isteniyorsa pozitif kenar uzunluğu alınarak üçle çarpılır.
İç Noktanın Kenarlara Uzaklıkları
Eşkenar üçgenin içindeki herhangi bir noktadan üç kenara indirilen dik uzaklıkların toplamı üçgenin yüksekliğine eşittir. Çünkü nokta, üçgeni tabanları eşkenar üçgenin kenarları olan üç küçük üçgene ayırır; alanların toplamı değişmez.

İç Noktadan Kenarlara Çizilen Paraleller
ABC eşkenar üçgeninin içindeki P noktasından, AC kenarı üzerindeki D, AB kenarı üzerindeki E ve BC kenarı üzerindeki F noktalarına PD, PE ve PF parçaları çizilsin. Bu eşleştirmede PD ∥ AB, PE ∥ BC ve PF ∥ CA koşulları sağlanır. P’nin AB, BC ve CA kenarlarına dik uzaklıklarını sırasıyla u, v ve w; bir kenar uzunluğunu s, yüksekliği h ile gösterelim.
PD, PE ve PF parçaları ile sonlandıkları kenarlara indirilen dik uzaklıklar 30°–60°–90° dik üçgenleri oluşturur. Bu dik üçgenler benzer olduğundan w = PD * sin 60°, u = PE * sin 60° ve v = PF * sin 60° olur.
ABC üçgeni PAB, PBC ve PCA üçgenlerine ayrılır. Bu üç küçük üçgenin alanları toplamı ABC’nin alanına eşittir. Tabanların tümü s olduğundan ve büyük üçgenin yüksekliği h olduğundan, alan eşitliğinde ortak taban çarpanı sadeleşir ve u + v + w = h elde edilir. Eşkenar üçgende h = s * sin 60° olduğuna göre (PD + PE + PF) * sin 60° = s * sin 60° olur. sin 60° sıfırdan farklı olduğundan PD + PE + PF = s bağıntısı bulunur.

Sonraki konu: Üçgende Açı-Kenar Bağıntıları ve Üçgen Eşitsizliği



